Paratoner Kontrolü

Havada bulunan tüm elektrik yükünü (yıldırım) toprağa aktarmaya yarayan araçlara paratoner yani yakalama çubuğu denmektedir. Paratonerler, yüksek enerji akımlarına karşı kalkan olarak kabul edilmektedir. Ülkemiz yıllık olarak sık sık yağış alan bir bölgede bulunmaktadır. Bu nedenle de mutlaka yıldırımlara karşı binaların korunması şarttır.

Paratonerlerin sağlam ve beklenen şekilde çalışması amacıyla mutlaka en az yılda 1 kere yetkili kişiler tarafından  paratoner kontrolü yapılması gerekmektedir. Bu zorunluluk Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından çıkarılan kanunlarla desteklenmektedir.

Yıldırımdan korunma sistemleri şunlardır:

Franklin Çubuğu: Bu sistemde amaç, sivri uç etkisi ile yıldırımı üstüne çekmesidir. Koruma alanı dardır bu nedenle fazla tercih edilmez.

Aktif Paratoner: Bu sistemlerin kurulumu kolaydır ve etkin bir koruma sağlar. Bu nedenle yıldırımdan korunma sistemleri arasında en çok tercih edilenlerdendir.

Radyoaktif Paratoner: Radyoaktif paratonerler, artık üretilmemektedir. Bunun nedeni de bünyelerinde bulundurdukları radyoaktif maddelerin yarattığı radyasyon kirliliğidir.

Faraday Kafesi: 3 kısımdan oluşur; yakalama ucu, iniş iletkeni ve topraklama sistemi. Bu sistem belirli aralıklarla kurulmaktadır. Kurulum maliyeti yüksektir ama en etkin koruma sistemi olarak kabul edilmektedir.

Paratoner Ölçüm Yönetmeliği Nedir?

Paratoner ölçümü İş Sağlığı ve Güvenliği açısından oldukça önemli olduğu için paratoner ölçüm yönetmeliği bulunmaktadır. Bu yönetmelik “İş Ekipmanlarının Kullanımında Sağlık ve Güvenlik Şartları Yönetmeliği”dir.

“Yönetmeliğin, Ek III Bölümünün 2.3. Tesisatlar maddesinin, 2.3.1. bendi “ilgili standartlarda aksi belirtilmediği sürece tesisatların periyodik kontrolleri yılda bir yapılır” şeklindedir. Ayrıca aynı yönetmeliğin Ek III Bölümünün 2.4. Tezgahlar maddesinin, 2.4.1. bendi “Makine ve tezgahların periyodik kontrolleri Ek III; Madde 1.4’te yer alan hususlara uygun olarak yapılır” şeklindedir. Yapılan bu elektriksel kontrol; elektriksel ölçüm ve elektriksel muayeneler, 21/08/2001 tarihli ve 24500 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan Elektrik Tesislerinde Paratoner Yönetmeliği, 30/11/2000 tarihli ve 24246 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik Kuvvetli Akım Tesisleri Yönetmeliği ve 04/11/1984 tarihli ve 18565 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Elektrik İç Tesisleri Yönetmeliği ile TS EN 60079 standardında belirtilen hususlara göre yapılır. Paratoner ölçümleri de bu kapsamda değerlendirilmekte ve bağlı bulunduğu standart ışığında kontrol edilmektedir.”

Paratoner Kontrol Raporlarımız Aşağıdaki Denetimler Geçerlidir

• ÇSGB İş müfettişleri resmi denetimleri
• İş sağlığı ve güvenliği denetimleri
• Tedarikçi denetimleri (Sosyal sorumluluk, Tekstil vb. alanlarda)
• Ruhsat denetimleri (Belediye, organize sanayi vb.)
• TSE denetimleri
• Diğer özel ve resmi denetimler